► Шинэ гэрээний үеийн сайнмэдээ тараах ажил одоогийнхоос хэр ялгаатай гэж бодож байна вэ?

► Танай улсад илгээлтийн эзэд анх ирж байсан үеийг одоогийн сайнмэдээ тарааж буй нөхцөл байдалтай харьцуулбал ямар ялгаа байна вэ?

Жон Виклиф Английн пастор байв. Тэрээр 1324-1384 онд амьдарч байлаа. Тэр үед англи хэл дээр Библи орчуулагдаагүй байсан ба хүмүүс Ромын католик сүмийн заасан сургаалуудыг түшиглэдэг байжээ. Олон хүн сайнмэдээг мэддэггүй, бас маш олон католик санваартан Библийг сайн мэддэггүй байв. Санваартнууд орон даяар явж шашны зан үйл хийж, мөнгө гуйдаг байсан ба ихэнх сүмүүдийг сайнмэдээ номлодоггүй тахилч нар удирддаг байжээ. Виклиф болон туслахууд нь Библийг англи хэлнээ орчуулсан бөгөөд тухайн үед хэвлэх машин байхгүй байсан тул тэд орчуулгаа гараар хуулж олшруулдаг байжээ. Тэгээд хоёр хоёроороо явж Библийг хүмүүст зааж эхэлсэн аж. Тэд мөнгө гуйдаггүй байсан учраас хүмүүс тэднийг “ядуу тахилчид” гэж нэрлэдэг байлаа.

Сайнмэдээ тараах арга барилууд нь тухайн нийгмийнхээ нөхцөл байдалд тохирсон байх ёстой. Виклиф ба түүний туслахууд сайнмэдээ тараалтын үндсэн хэсгийг гүйцэтгэдэг байв. Өөрөөр хэлбэл тэд Библийн гол санааг хүмүүст шууд заадаг байжээ.

Жон Веслей бол 1703-1791[1] онд Англид амьдарч байсан хүн юм. Тэр үед Англикан чуулган нь баячуудын чуулган болсон байлаа. Тэд өөрийн зан үйлтэй бөгөөд сайнмэдээ тараадаггүй байжээ. Английн ядуучууд чуулганд очих эрхгүй бөгөөд сайнмэдээг мэддэггүй байв. Веслей англикан чуулганы тахилч байсан боловч хүмүүст сайнмэдээг тунхаглахыг хүсдэг байжээ. Нэгэн өглөө тэрээр маш олон уурхайчин талбайгаар өнгөрөн гарч, ажил руугаа явж байхыг харав. Веслейг тийш очиж номлох үед олон хүн зогсоод сонсчээ. Үүнээс хойш Веслей үлдсэн амьдралынхаа бараг өдөр бүр гадаа гудамжинд сайнмэдээг номлож байсан юм. Түүний үйлчлэлээр мянга мянган хүмүүс итгэлд ирж байлаа.

► Танай нутагт сайнмэдээ авчирсан анхны илгээлтийн эздээс хэн нь тодорхой санагдаж байна вэ?

Нэгэн эр гэр бүлтэйгээ 2003 онд Лондон хотоор аялжээ. Тэд хэсэг амрахаар парк дээр зогсох үедээ нэгэн эмэгтэй тэр паркийн толгод дээр зогсож байхыг харжээ. Тэр эмэгтэй гартаа Библи бариад ярьж байхыг хараад, ойртож очвол ямар нэг шашны талаар ярьж байх нь сонсогдов. Ойролцоо зогсож байгаа найзаас нь юу болоод байгаа талаар асуулаа. Найз нь “Бид Веслей шиг гадаа номлодог уламжлалаа үргэлжлүүлж байгаа бүлгийнхэн. Хааяа олон нийтийн газар ийнхүү номлодог” гэв. Гэхдээ тэр эмэгтэй цөөн хүн явдаг газар зогсож байгаа учраас олон хүнд хүрч чадахгүй, мөн тэдний байгаа байдал ч тийм үр дүнтэй биш харагдаж байгааг тэр хүн ажиглажээ. Эмэгтэй уламжлалаа үргэлжлүүлэхийг хичээж байгаа ч, энэ аргыг үр дүнтэй болгож байсан анхдагч бүх шинжийг алдсан байв.

Аливаа арга барил нөхцөл байдалдаа тохирсон байх ёстой. Заримдаа хүмүүс сайнмэдээг тараах ганц л арга байдаг гэж боддог бөгөөд тэр аргаа үр дүнгүй болчхоод байхад ч үргэлжлүүлээд байдаг. Заримдаа нэг газар үр дүнтэй байсан арга өөр газруудад ч үр дүнгээ өгнө гэж боддог. Үнэндээ тийм биш ээ.

Олон газар хүмүүс айлаас айлд очиж, сайнмэдээ сонсож чадаагүй хүмүүст хүрэхээр айлын хаалга тогшиж явдаг. Энэ аргаар олон хүн сайнмэдээг хүлээж авсан хэдий ч энэ арга газар бүрд үр дүнтэй байдаггүй.

Зарим чуулганууд автобус худалдаж аваад хүмүүсийг чуулган руугаа зөөдөг. Ням гарагийн өглөө тэд хороолол даяар явж, хүмүүсийг цуглуулдаг. Автобусны үйлчлэлээр аврагдсан хүмүүс олон боловч энэ арга мөн л газар бүрд тохироод байхгүй.

Олон чуулган Ням гарагт чуулганы байранд ирж байгаа хүмүүст сайнмэдээг номлох маягаар сайнмэдээ тараадаг. Тэд хүмүүсийг урагш гарч ирээд гол индрийн өмнө өвдөг сөгдөн нүглээсээ гэмшин залбирахыг уриалдаг. Энэ аргаар мянга мянган хүн итгэгч болдог хэдий ч, итгэдэггүй хүмүүсийн олонх нь чуулганд ирдэггүй. Түүнчлэн хувьчлан яриа үүсгэж, сайнмэдээг ярихгүй л бол огт сонсдоггүй хүмүүс маш олон байдаг.

Элч Паул бол сайнмэдээ түгээх аргуудыг өөриймсүүлэхийн жишээ болсон хүн байлаа. Өөрөө чадварлаг “рабби” байсан учраас еврейчүүдийн синагогт хэрхэн ярихаа мэддэг байсан ба Есүс бол аврагч Мессиа гэдгийг тайлбарладаг байжээ. Түүнчлэн гүн ухааны санаа бодлуудыг дэвшүүлж мэтгэлцэхээр хүмүүс цуглардаг газруудад ч тэр ярьж сургадаг байжээ. Заримдаа тэрээр олон хөлийн газар, харин ихэвчлэн айлуудад цугладаг жижиг бүлгүүдэд хуваалцан ярьдаг байв.

Сайнмэдээний яриа үүсгэхийн тулд хүмүүс янз бүрийн арга хэрэглэдэг. Зарим чуулганууд асуулт бүхий судалгаа явуулдаг. Тэд тухайн газрынхаа хүмүүсээс “Чуулган нийгмийн төлөө юу хийх ёстой гэж та боддог вэ? Христийн шашны хамгийн чухал итгэл үнэмшил юу вэ? Христэд итгэгчийг та хэрхэн тодорхойлох вэ? Хүн яаж Христэд итгэгч болох вэ?” гэх асуултуудыг багтаасан судалгаа авдаг байна. Тэгээд хүмүүсийн саналыг тэвчээртэй сонссоны дараа “Христэд итгэгч байх талаар Библид өгүүлж байгаа зүйлд итгэдэг гэдгээ би тантай хуваалцаж болох уу? гэж асуудаг.

Зарим нь олон нийтийн газар сайнмэдээний утгыг харуулсан зураг, хүснэгт байрлуулан хүмүүсийн анхаарлыг татдаг арга хэрэглэдэг. Түүнчлэн зарим нь шохойгоор зураг ч зурдаг. Зарим хүмүүс сайнмэдээний түүхүүдээс ярихдаа холбогдох зургуудыг самбар дээр байрлуулах нь ч бий.[1]

Зарим чуулган тухайн газрын хүмүүст хэрэгтэй байгаа сургалт семинарыг зохион байгуулдаг. Сэдвийн хувьд гэрлэлт, хүүхэд өсгөж хүмүүжүүлэх, бизнесийн зарчим, эрүүл мэнд, ямар нэг ажилд бэлтгэх гэх мэт сэдвүүд байж болдог. Чуулганууд олон нийтийн хэрэгцээний төлөө ямар нэг сайн үйлс хийдэг. Ер нь чуулган нь Библийн үнэн өдөр тутмын амьдралд хэрхэн хэрэгжиж байгааг харуулах үүрэгтэй. Библийн сургуулиуд шууд сайнмэдээг танилцуулахгүй, харин Библийн үнэнийг зааж, чуулган болон орон нутгийн хооронд сайн харилцааг тогтоодог.

Зарим чуулган олон хүн дайран өнгөрдөг газруудад залбирлын цэг байгуулдаг. Тэд “Залбирлын цэг” гэж томоор бичээд өнгөрч яваа хүмүүсийг залбиралд уриалдаг. “Танд надаар залбируулах зүйл байна уу?” гэх мэтээр асуух ба хүмүүсийн хэрэгцээнд санаа тавих тул маргаан үүсдэггүй. Энэ үеэр ихэвчлэн сайнмэдээ хуваалцах боломж гардаг.[2]

Сайнмэдээг сонсох хэрэгтэй хүмүүст үүнийг тодорхой ойлгомжтой байдлаар танилцуулах нь сайнмэдээг тараах арга барилын хамгийн үндсэн чухал хэсэг юм. Бурхан Үгэндээ хүч өгч, Ариун Сүнс сонсож буй хүмүүсийг ятгадаг учраас хэрэв сайнмэдээг тодорхой, шууд хүргэж байвал үүнийг түгээх аргууд илүү үр дүнтэй болно.

Хүмүүсийн анхаарлыг татаж, сайнмэдээг нийгэм даяар түгээх арга замыг олох нь чуулганы хувьд хаа сайгүй, цаг үргэлж тулгарч байгаа амаргүй даваа болж байна.

► Танай хотын чуулганууд хүмүүсийн анхаарлыг татах ямар арга барил хэрэглэдэг вэ? Эдгээр аргаар сайнмэдээг хүмүүст хүргэж чадаж байна уу?

Хүн сайн мэддэг, итгэдэг хүндээ сайнмэдээг шууд дамжуулах л сайнмэдээ тараах хамгийн үр дүнтэй арга юм.

Христийн дагалдагчийн амьдралыг найз нөхөд, танилууд нь харж байдаг учраас тэдэндээ гэрчлэх нь хамгийн үр дүнтэй. Хэрэв сайн үлгэр жишээ үзүүлсэн бол тэд гэрчлэлийг нь хүндэтгэх магадлал өндөр. Ер нь итгэгч гэдгээ хүмүүст мэдэгдэхийн тулд итгэлээ үргэлж харуулах нь чухал. Библи уншиж, залбирч байгааг чинь хүмүүс харвал ичиж зовох хэрэггүй. Хүмүүс итгэгч гэдгийг тань мэдлээ ч гайхахааргүй байх учиртай.

Христийн дагалдагч нь үлгэр жишээ байдлаараа сургууль эсвэл ажил дээрээ христийн шашинд дургүй хүмүүст ч хүртэл хүндлэгддэг. Үйлдэл, хандлагадаа тууштай байвал хавчин хяхаж байдаг хүмүүс нь хүртэл итгэгч хүний үлгэр дуурайлыг хүндэлдэг. Зарим хүмүүс түүн дээр ирж залбируулж, зөвлөгөө ч авах болно.

Зарим хүмүүс гэрчлэл хийхээсээ өмнө тухайн хүнээ хэсэг хугацаанд мэддэг болох ёстой гэж үздэг. Тэд хэн нэгэнд Бурханы тухай ярихаасаа өмнө найз болохыг хичээдэг. Хүн ер нь найзынхаа үгийг сайн сонсдог нь үнэн юм. Гэхдээ тухайн хүндээ үнэхээр санаа тавьж, сонирхож буйгаа даруй харуулах хэрэгтэй. Уулзсан хүмүүстээ сайнмэдээг хэрхэн тараах талаар бид суралцахгүй бол үр дүнтэй байж мэдэх боломжийг алдах болно. Өмнөх “Сайнмэдээнд чиглүүлэх нь” хичээлээр сайнмэдээ тараахын тулд яриа үүсгэх аргуудаас үзсэн билээ.

Нэгэн хүн ”Би хэн нэгэнтэй хоёулаа үлдвэл энэ мөчийг Бурханы зохион байгуулсан уулзалт болгон ашиглахыг хичээдэг” гэж хэлсэн байдаг. Сайнмэдээнд ашиглаж болох уулзалтуудаар Бурхан хангадаг гэдэгт тэр хүн итгэдэг байжээ.

Сайнмэдээ тараахын тулд та элч Паулын хийж чадаагүй ямар нэг зүйлийг хийж болно шүү дээ.

Бидэнд олон зууны туршид чуулганд огт байгаагүй сайнмэдээ тараах арга байна. Энэ бол хэвлэх машинаар цаасан дээр буулгасан сайнмэдээний материалууд юм.

► Хэвлэх машин гарахаас өмнөх сайнмэдээний үйлчлэл юугаараа өөр байсан гэж та бодож байна?

Хэвлэх машин бүтээгдэхээс өмнөх үеийн үйлчлэлийн талаар төсөөлөөд үз дээ. Ном бүрийг гараар бичдэг байсан учраас ганц ном гаргахын тулд бичгийн боловсролтой хүн олон хоног ажиллах шаардлагатай байв. Та өнөө цагт ном үнэтэй байна гэж боддог байж магадгүй. Тэгвэл чадварлаг мэргэжилтнийг 10 хоног хөлсөлсний дайтай үнээр ном авна гээд төсөөлөөд үз дээ.

Библийн хуулбартай хүн бараг байсангүй. Бүр пастор хүртэл бүтэн Библигүй байжээ. Гэртээ Библи унших боломж хэнд ч байгаагүй гээд төсөөлөөд үз.

Пасторуудыг сургахдаа ихэвчлэн ярих хэлбэрээр хичээл заадаг байсан учраас пасторууд сонссон зүйлээ мартахгүй байхыг хичээх ёстой байв. Өөр газар руу хэвлэмэл сургалтын материал явуулах ямар ч боломж байсангүй. Хэвлэхгүй бол юу ч бичиж, олон тоогоор тараах боломжгүй юм.

► Хэвлэмэл материалаар сайнмэдээг тараах ямар ямар арга байдаг вэ?

Сайнмэдээний товхимол нь жижиг нийтлэлүүдийг багтаасан багавтар материал юм. Итгэгчид тэдгээрийг тааралдсан хүмүүстээ өгч болно. Мөн олон нийтийн газар олноор нь тараах боломжтой. Түүнчлэн хүмүүст уншуулахаар зарим газар үлдээж болдог.

Хэрэв танихгүй хүмүүст сайнмэдээ тараах тал дээр ихийг хийж чаддаггүй бол хэвлэмэл материалуудыг тараах нь аятайхан эхлэл болно шүү.

Хэвлэмэл материалууд өнгөлөг, сонирхолтой гарчигтай байх ёстой. Мөн тараах материалаа гудамж эсвэл өөр газруудаар тараах үедээ инээмсэглэн мэндчилж байгаарай. “Сайн байна уу, та эдгээр материалуудаас авсан уу?” гэж асууж ч болно. Ингэж асуух нь хүмүүсийг сонирхож харахад хүргэдэг.

Хүмүүсийн олонх нь таны өгсөн материалыг сонирхохгүй байгаа мэт санагдаж болно. Магадгүй олон хүн уншилгүйгээр хаяж мэднэ. Гэсэн ч сайн үр дүн гардаг. Иймэрхүү материалуудаас сайнмэдээг хүлээж авсан хүмүүс бий. Та тарааж буй товхимолоо ямар үр дүнд хүргэхийг мэдэхгүй шүү дээ.

Заримдаа хүмүүс амьдралын бодит хэрэгцээнд санаа зовдог. Тэд хангалттай хоол хүнс, орон байр, эмнэлгийн тусламж үйлчилгээ авч чадахгүй байдаг. Эдгээр хэрэгцээ нь сүнслэг хэрэгцээнээсээ илүү яаралтай гэж тэд боддог. Чуулган сайнмэдээ тараадаг шигээ хүмүүсийн бодит хэрэгцээнд мөн тусалж болно. Гэхдээ чуулган аврагдаагүй хүмүүсийн адилаар сүнслэг хэрэгцээнээс илүүтэй газар дэлхийн хэрэгцээнд анхаарлаа хандуулж байвал асуудалтай.

Чуулган материаллаг хэрэгцээг анхаарах ёстой боловч сүнслэг талыг чухалчлах тодорхой үйл ажиллагаагаа хадгалаад явах ёстой. Ингэхдээ:

1. Хүмүүсийн хэрэгцээг хангаж өгөх үедээ Бурханы хайрыг хуваалцаж байгаагаа заавал хэлэх ёстой.

2. Чуулганаас тусдаа байгууллага болохоос илүүтэй итгэлийн гэр бүлээрээ хамтран ажиллах нь зөв.

3. Итгэгчид бие биедээ санаа тавьдаг чуулганы нөхөрлөлд хүмүүсийг урих хэрэгтэй.

4. Итгэгчид сайнмэдээ тараан, мөнх амийн тухай зааж, Бурханыг мэдсэнээр ирэх ерөөлийн тухай мэдүүлэх ёстой.

Олон үйлчлэлийн байгууллага хүмүүсийн материаллаг хэрэгцээг хангах хөтөлбөрүүдийг санал болгодог бөгөөд нөөц бололцооныхоо хэрээр олон нийтийн хэрэгцээнд үйлчилдэг. Тэдний гол зорилго нь сайнмэдээ тараах боломжийг бий болгох явдал юм. Тэд хүмүүсийн бодит хэрэгцээнд тусалж, найз нөхдийн холбоо тогтоовол сайнмэдээ рүү анхаарлыг нь татаж болно гэж үздэгт байгаа юм. Эндээс Хөтөлбөр, Харилцаа холбоо, Сайнмэдээ гэсэн томьёолол харагдаж байна.

Гэхдээ тусламжийн хөтөлбөрүүд бүтэлгүйтдэг олон тохиолдол бий. Тусламжаас болоод өгөгч, авагчаас илүү харилцаа тогтохгүй байж болно. Заримдаа сайнмэдээ нь өгч байгаа эд зүйлээс тусдаа болж, хүмүүс сайнмэдээг сонирхохгүйгээр тусламж авдаг болж хувирна. Хөтөлбөр дээр ажиллаж байгаа хүмүүс тусламжаа тараагаад завгүй учраас сайнмэдээ тараахаа больдог.

Тэгвэл томьёоллыг эргүүлэх хэрэгтэй. Чуулган сайнмэдээг чухалчилж, хүн бүртэй сайнмэдээгээр анхны харилцаагаа тогтоох ёстой юм.

Чуулган сайнмэдээг дэлхийн хүмүүст тараахдаа чуулганы шинэ амьдралын тухай итгэмжтэйгээр тайлбарлаж өгөх хэрэгтэй. Аврал бол хүнийг хачин жигтэй, шинэ амьдралд ганцааранг нь үлдээдэг, хувь хүний ганцаараа аялах зам биш. Итгэдэггүй хүмүүс сайнмэдээг тарааж байгаа итгэлийн хамт олонд татагдахгүй л бол сайнмэдээг гол төлөв хүлээж авдаггүй.

Есүс ба элч нарын үйлчлэлээс сайнмэдээ бол Бурханы хаанчлалын тухай юм гэдгийг бид хардаг. Энэ бол нүгэлт хүн уучлал өршөөл хүртэн, Бурхантай харилцаатай болох боломжтой тухай мэдээ юм. Тийнхүү хүн нүглийн хүлээснээс чөлөөлөгдөж, шинэ бүтээл болдог. Ингээд хүн сүнслэг ах эгч нараасаа урам зориг авч, хэрэгцээнд нь туслах итгэлийн гэр бүлд нэгддэг.

Чуулган тэгэхээр сайнмэдээг бусдад дамжуулах гол үүрэг даалгавраа анхаарах ёстой. Магадгүй тэдгээр хүмүүс бүгд итгэгч биш байж болох ч, чуулганы явуулсан сайнмэдээний үйлчлэлд татагдсан хүмүүс юм.

Тиймээс томьёолол маань Сайнмэдээ - Харилцаа холбоо - Тусламж (хөтөлбөр биш) гэсэн дараалалд орж байна. Ер нь чуулган тусламжийн хөтөлбөр хэрэгжүүлдэг байгууллага болох ёсгүй. Чуулган бол харилцаа холбоотой хүмүүстээ тусалдаг хэсэг бүлэг хүмүүс юм. Хэрэв тэд ямар нэг хөтөлбөр эхлүүлбэл хүмүүс харилцаа холбоогүйгээр хөтөлбөрт хамрагддаг.

(1) Орон нутгийнхаа чуулгануудын сайнмэдээ тараах арга барилыг ажигла. Эдгээр арга нь чуулганаас гадуурх хүмүүст хүрэх тал дээр амжилттай байж чадаж байна уу? Тэд сайнмэдээг тодорхой дамжуулж чадаж байна уу? Ажиглалт хийж, 2-3 хуудас бич.

(2) Хамгийн багадаа 100 ш тараах материал тараана уу. Өөрийнхөө туршлагыг тайлбарласан хэдэн өгүүлбэр бичээрэй.